Ei van Columbus of lege dop?

Door: Martine Hafkamp - 5 maart 2019

De laatste weken van het toch al rumoerige beleggingsjaar 2018 werden gekenmerkt door een grote beweeglijkheid op de beurs. De aandelenkoersen maakten wilde sprongen en veel beleggers werden behoorlijk nerveus.

Begin vorig jaar was daar een eerste aanzet toe gegeven toen de hele koerswinst van het nog jonge beleggingsjaar in één dag werd weggevaagd. Door professionele beleggers werd meer dan eens met een beschuldigende vinger naar de door computers aangestuurde handel gewezen. Zo verklaarde een fondsbeheerder op zakenzender CNBC dat maar liefst 80 procent van de dagelijkse koersbewegingen van Amerikaanse aandelen worden ingegeven door computers die handelen op basis van algoritmes. Deze algoritmes handelen met een snelheid die voor geen mens te volgen zijn.

Algoritmes

Er wordt gebruik gemaakt van geavanceerde wiskundige modellen die data-gedreven razendsnel besluiten kunnen nemen. Opvallend zijn vaak de koersreacties op gepubliceerde economische cijfers. De koersen reageren soms zo snel dat daar geen menselijke hand meer aan te pas lijkt te komen. Beleggers nemen immers in principe de tijd om de cijfers te wegen. Volgens de Amerikaanse zakenbank JPMorgan Chase komt bij benadering nog maar tien procent van het handelsvolume voor rekening van fundamenteel opererende beleggers. Activa in kwantitatieve fondsen die gebruikmaken van algoritmes zijn het afgelopen decennium gestegen met meer dan 85 procent. De robo-adviseur van ETF-grootmacht Vanguard heeft twee jaar na zijn introductie reeds 65 miljard dollar onder beheer.

Algoritmes handelen op basis van een vooraf geprogrammeerde set van regels. Wanneer er aan bepaalde voorwaarden is voldaan wordt een kooporder geplaatst en bij verkoop gebeurt hetzelfde. Zo gingen er tijdens de turbulente laatste maanden van 2018 bijvoorbeeld een hele serie verkooporders af toen de rentecurve in de Verenigde Staten even invers ging. Het leidde tot een enorme verkoopgolf. Een ander veelgebruikt verkoopsignaal is die van het moment waarop het 50-daags gemiddelde van een index beneden het 200-daags gemiddelde zakt, ook wel bekend als death cross. Het kunnen in principe heel eenvoudige regels zijn die een order in werking zetten.

Geen emotie

Algoritmes kennen geen angst en geen hebzucht en worden niet bang of overmoedig op cruciale momenten. Daarmee is de grootste vijand van de belegger, zijn eigen emotie, uitgeschakeld. Dat heeft niet alleen voordelen. Wanneer een markt al enige tijd zakt kunnen emotieloze algoritmes er immers nog een schepje bovenop doen en de daling versterken.

Algoritmes kunnen echter meer dan alleen maar reageren op technische signalen en prijsveranderingen in de markt. Zij hebben ook geleerd om te lezen. Dat deden ze voorheen nog heel basaal door het tellen van positieve en negatieve woorden. Ze hebben echter geleerd om veel sneller dan een menselijk wezen dat ooit zal kunnen rapporten te lezen.

Nooit vrij

Het relativeert de standaardopmerkingen enigszins die vaak gehoord worden wanneer de koersen niet in de gewenste richting bewegen. Het gaat dan bijvoorbeeld om de stelling dat de handel tussen Kerst en Oudjaar niet veel voorstelt omdat de meeste handelaren dan met vakantie zijn. Dat deed vroeger misschien opgeld. Algoritmes hebben daarentegen nooit vrij in verband met de feestdagen. Dunne handel? Ook dat is verleden tijd. Algoritmes trekken zich nergens iets van aan. Koersdaling als gevolg van overdreven emotie en sentiment? Algoritmes zijn net zo sentimenteel als de onderkant van een verroeste asbak.

Hebben gewone beleggers dan nog wel iets te zoeken op de beurs en heeft het voor ondernemingen nog zin om geld op te halen middels een beursemissie? Jazeker. Algoritmes hebben de handel aanmerkelijk goedkoper en meer liquide gemaakt. Bovendien hebben algoritmes de eigenschap te leren van eerder gemaakte fouten. Ze volgen als het ware een zelflerend traject, iets wat voor de gemiddelde mens lang niet altijd opgaat. Zie maar eens hoe vaak in de beursgeschiedenis dezelfde fouten telkens weer opnieuw worden gemaakt. Algoritmes hebben de beurshandel wel veranderd. De kosten zijn lager en de handel is efficiënter geworden. Er is minder ruimte voor allerhande charlatans om hun graantje mee te pikken.

Zegen

De aandelenmarkt is voor ondernemingen nog steeds de aangewezen plaats om geld in te zamelen voor nieuwe investeringen en voor beleggers die een vermogen willen opbouwen voor de oude dag. Soms zijn algoritmes wellicht een vloek, maar uiteindelijk ook een zegen hoewel de beurs daardoor wel iets van haar charme heeft verloren.

Fintessa is een zelfstandige vermogensbeheerder. Wij bedienen particulieren, instituten, stichtingen en ondernemers met onafhankelijk en persoonlijk vermogensbeheer. Wilt u ook op de hoogte blijven van het laatste nieuws, schrijf u dan hier in voor onze maandelijkse nieuwsbrief. Wilt u meer weten over de mogelijkheden? Vraag dan een terugbelverzoek aan. Wij nemen vrijblijvend contact met u op.

Meer relevante berichten

Hartritmestoornissen aandelenindices

Hartritmestoornissen aandelenindices

24 mei 2019

Eerder deze maand meldde Philips een samenwerking aan te gaan met branchegenoot Medtronic op het gebied… Meer...

Fed laat zich niet beïnvloeden door Trump

Fed laat zich niet beïnvloeden door Trump

23 mei 2019

Waar in een land als Turkije het inmiddels gebruikelijk is dat de president van het land zijn invloed… Meer...

Lastig richting zoeken

Lastig richting zoeken

22 mei 2019

Het valt voor de beleggers vandaag de dag niet mee om richting te bepalen. Begin mei leek er bijna witte… Meer...

Meer nieuws  

Deel deze pagina: