Auteur: Joop van de Groep   Datum: 13-03-2026

Olieprijs naar 200 dollar per vat?

Gisteren stegen de olieprijzen met ongeveer 10 procent tot bijna 100 dollar per vat als gevolg van de eerste toespraak van de nieuwe leider van Iran, Mojtaba Khamenei. Hij heeft gezegd dat de Straat van Hormuz gesloten moest blijven om druk uit te oefenen op de Verenigde Staten. Iran heeft deze zeestraat tot oorlogsgebied gemaakt door zeemijnen te leggen en tegelijkertijd raketaanvallen uit te voeren. Persbureau Reuters meldde gisteren op basis van het voorlopig onderzoek van de Iraakse veiligheidsfunctionarissen dat mogelijk olietankers in Iraakse wateren zijn geraakt door Iraanse boten vol met explosieven waarna op beide schepen brand is uitgebroken. Nieuwszender CNN omschreef de straat van Hormuz als “death valley”. Volgens een woordvoerder van het Iraanse regime moet de wereld zich klaar maken voor een stijging van de olieprijs naar 200 dollar per vat. De Amerikaanse energieminister Chris Wright gaf toe dat op dit moment de marine niet in staat is om schepen door de straat van Hormuz te escorteren, maar dat dit naar verwachting wel kan gebeuren tegen het einde van deze maand. 

In reactie op de uitspraken van de Iraanse leider heeft de Amerikaanse president Trump gezegd dat de Verenigde Staten veel geld verdient aan de opgedreven olieprijzen. Amerika is namelijk veruit de grootste olie- en gasproducent ter wereld. Maar het tegenhouden van Iran om kernwapens te krijgen heeft de hoogste prioriteit.

Inflatie

De zakelijke nieuwszender CNBC heeft laten becijferen dat als de olieprijs de komende twee maanden boven de 100 dollar per vat blijft noteren, dan zullen de algemene inflatiecijfers binnen afzienbare tijd oplopen met 60 basispunten.

Vanmiddag worden de PCE-inflatiecijfers gepubliceerd. De verwachting is dat de algemene inflatie op jaarbasis gelijk zal blijven op 2,9 procent. Als de olieprijs voorlopig boven de 100 dollar per vat blijft noteren, dan loopt de algemene inflatie op naar 3,5 procent, dit is ruim boven de doelstelling van 2 procent van het beleidscomité.

De Amerikaanse centrale bank (Fed) houdt met name de ontwikkeling van de kerninflatie nauwlettend in de gaten. De volatiele prijzen van energie en voedsel worden niet meegenomen in de berekeningen van de kerninflatie. Dit betekent dat de huidige oliepiekprijzen niet direct zichtbaar zullen zijn in de kerninflatie. Maar hogere energieprijzen zullen echter wel met vertraging doorwerken in de prijzen van goederen en diensten en gaan uiteindelijk ook invloed hebben op de ontwikkeling van de kerninflatie.

Renteverwachtingen

Persbureau Reuters heeft uitvraag gedaan bij economen, 96 in totaal, wanneer zij verwachten dat de Fed de eerste renteverlaging zal doorvoeren. De rentefutures op de geldmarkt prijzen een eerste renteverlaging in per september aanstaande. De kans op een tweede renteverlaging dit jaar is overigens niet meer ingeprijsd.

In tegenstelling tot de financiële markten houdt twee derde van de geraadpleegde economen rekening met een renteverlaging van 25 basispunten in het komende kwartaal. Het meest waarschijnlijk is een verlaging in juni omdat de termijn van voorzitter Jerome Powell in mei afloopt. Als opvolger van Powell heeft Donald Trump, Kevin Warsh genomineerd. Warsh heeft Powell diverse keren aangevallen omdat hij niet snel genoeg de rente heeft verlaagd. De geraadpleegde economen verwachten dat Warsh bij zijn aantreden als nieuwe voorzitter van de Fed alles in het werk zal stellen om de rente te verlagen. De vraag is dan of het beleidscomité van de centrale bank hierin mee zal gaan. De geld- en kapitaalmarkten denken van niet ondanks de eisen van Trump op Truth Social gisteren dat Powell de rente onmiddellijk moet verlagen. Het levensonderhoud van Amerikaanse gezinnen staat namelijk behoorlijk onder druk door de opgelopen benzine- en voedselprijzen.