Auteur: Joop van de Groep Datum: 18-12-2019

Voorbarig

Kredietbeoordelaar Standard & Poor’s (S&P) heeft de verwachtingen voor de Britse economie verhoogd van negatief naar stabiel. Voor de verkiezingen in het Verenigd Koninkrijk werd er nog nadrukkelijk rekening gehouden met een no-dealbrexit. Door de verkiezingsoverwinning van de conservatieve partij is de kans op een chaotisch vertrek uit de Europese Unie kleiner geworden, althans vooralsnog.

S&P heeft de rating van de Britse kredietwaardigheid gelijk gehouden op AA/A-1+ omdat de algemene verwachting was dat de Britten zullen streven naar een verlenging van de overgangsperiode na december volgend jaar.

Deze opvatting wordt echter niet gedeeld door de Britse premier Boris Johnson. Hij is namelijk niet van plan om zich soepeler op te stellen ten aanzien van het uittreden uit de Europese Unie en wil derhalve een verlenging van de overgangsperiode na het Britse vertrek voorkomen. Dit betekent dat het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie een jaar de tijd krijgen om een handelsdeal te bereiken. Volgens kenners is dit schier onmogelijk. Canada bijvoorbeeld heeft er zeven jaar over gedaan om een handelsdeal met de Europese Unie te sluiten. Als Boris Johnson zijn zin krijgt dan is het niet ondenkbaar dat op 1 januari 2021 het Verenigd Koninkrijk zonder afspraken uit de interne markt stapt. In dat geval leidt het onvermijdelijk tot grenscontroles en gaan de regels van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) gelden. Dit zal voor veel Britse bedrijven ongunstig uitpakken omdat de export naar de Europese markt aanzienlijk moeizamer zal verlopen.

Het heeft er alle schijn van dat ook volgend jaar de brexit weer prominent op de Europese agenda staat. De onzekerheid over de afloop van de brexit, als Boris Johnson zijn zin krijgt, zal toenemen. De verhoging van de outlook voor de Britse economie door S&P is in dit geval op z’n minst voorbarig te noemen.

Bedrijfsklimaat

Het vertrouwen van de Duitse ondernemers in de economie voor de komende zes maanden is toegenomen. De vertrouwensindex Ifo is in november uitgekomen op een stand van 96,3 en is daarmee terug op het niveau van een half jaar geleden. De uitkomst van de Ifo-index is in lijn met de groei van de Duitse economie van 0,2% in het derde kwartaal. Volgens Ifo econoom Klaus Wohlrabe bevindt de industriële sector zich nog steeds in een recessie en krabbelt de sector langzaam uit het dal.

Wat nog niet in de vertrouwensindex is verwerkt, zijn de opmerkingen van de Amerikaanse handelsgezant Robert Lighthizer tegen nieuwszender Fox Business Network. De Verenigde Staten overwegen om nieuwe importtarieven op te leggen op goederen uit Europa om zo het structurele handelstekort aan te pakken.

In 2018 was het handelstekort van de Verenigde Staten met Europa 169 miljard dollar en de verwachting is dat het handelstekort zal oplopen naar 180 miljard dollar dit jaar. Om deze onbalans meer in evenwicht te krijgen, worden naar wegen gezocht om meer goederen te exporteren naar de Europese Unie. De Verenigde Staten zal aan de andere kant de import vanuit de Europese Unie af willen remmen door auto’s en auto-onderdelen te belasten met extra importtarieven. Wellicht geldt ook voor de toename van het Duitse ondernemersvertrouwen dat het iets te voorbarig is.