Auteur: Krist Plaizier Datum: 21-08-2025
Moet de Fed inflatie bestrijden of banen behouden?
Hoe snel kan een opinie draaien? Gisteren werden de notulen van de laatste vergadering van de Fed gepubliceerd. Bij de vergadering van 29 en 30 juli jongstleden hield het beleidscomité van het stelsel van Amerikaanse centrale banken de beleidsrente gelijk op 4,25 tot 4,50 procent. Uit de notulen blijkt dat de centrale bankiers er de voorkeur aan gaven om even te wachten met een verlaging van de rente nu de effecten van hogere importtarieven duidelijker werden in bepaalde goederenprijzen, maar dat het effect op de Amerikaanse economie en inflatie nog moest blijken. Even afwachten kon ook want in de opinie van de meerderheid van het beleidscomité lag de arbeidsmarkt er, ondanks enkele tekenen van verzwakking, nog solide bij.
Nog geen 48 uur later was dat geheel anders. De arbeidsmarktcijfers van het ministerie van Arbeid over juli bleken enorm tegen te vallen; er kwamen veel minder nieuwe banen bij. De werkloosheid steeg bovendien en de arbeidsparticipatie daalde tot het laagste niveau sinds eind 2022. Nog verontrustender was de historische neerwaartse aanpassing van het aantal nieuwe banen in de maanden mei en juni. Een kwart miljoen eerder geschatte nieuwe banen verdwenen uit de statistieken. Het resulteerde in een ontslag van de directeur van het Amerikaanse statistiekbureau door Trump. Twee Fed-gouverneurs, vicevoorzitter Michelle Bowman en gouverneur Christopher Waller, probeerden tevergeefs aandacht te vragen voor de arbeidsmarkt tijdens de laatste vergadering van het beleidscomité. Zij voorzagen wel een verzwakking van de arbeidsmarkt en stemden daarom tegen het besluit om de beleidsrente ongewijzigd te laten. Het was de eerste keer sinds 1993 dat meer dan 1 Fed-gouverneur tegen een rentebesluit stemde. Met hun pleidooi om toch alvast de rente te verlagen ter ondersteuning van de arbeidsmarkt, stonden zij echter alleen, zo bleek gisteren uit de gepubliceerde notulen. Diverse leden van het comité voorzagen wel een zwakkere arbeidsmarkt maar vonden de dreiging van een oplopende inflatie een groter risico. Zo schetsen de notulen een beeld van een beleidscomité dat steeds verdeelder wordt door de tegenstrijdige signalen die het uit de markt krijgt.
Centrale bankenconferentie in Jackson Hole
De onenigheid binnen het beleidscomité van de Fed en de balanceeract die het comité moet maken tussen het ondersteunen van de arbeidsmarkt en het voorkomen van een verder oplopende inflatie, maakt de conferentie van centrale banken die vandaag afgetrapt wordt in Jackson Hole (Wyoming), nog interessanter. Hoewel het jaarlijkse symposium vaak niet meer is dan het uitwisselen van research papers, werden er in het verleden toch ook al diverse keren belangrijke mededelingen gedaan over het te voeren beleid. Zo kondigde Fed-voorzitter Powell vorig jaar nog aan ‘dat het tijd was voor een beleidswijziging’. Prompt ging vorig jaar september de rente met twee kwartjes naar beneden. Omdat zijn termijn volgend jaar mei afloopt, zal het de laatste keer zijn dat Powell in zijn huidige rol een toespraak geeft op deze conferentie. Deze toespraak vindt morgen plaats en Powell weet alle ogen van beleggers en economen dan op zich gericht. Zal Powell hinten op een renteverlaging in september of zal hij de voorkeur geven aan het bestrijden van de hardnekkig iets te hoog blijvende inflatie? Sommige economen denken dat de thans oplopende inflatie tijdelijk zal zijn omdat deze het gevolg is van de (eenmalig) verhoogde importtarieven. Maar deze houding werd in eerste instantie ook ingenomen door de Fed na de coronapandemie en moest daar later toch op terugkomen.
Invloed op het onafhankelijke beleid
President Trump geeft al langer aan dat hij een renteverlaging van de Fed wenst ter verlichting van de sterk stijgende rentelasten in de Amerikaanse begroting als gevolg van zijn beleid. Hij dreigde al diverse keren om Fed-voorzitter Powell te ontslaan maar werd daarin tegengehouden door de financiële markten die de onafhankelijkheid van de centrale bank als een groot goed beschouwen. Ondertussen probeert Trump op slinkse wijze toch invloed te verkrijgen op het monetaire beleid. Al eerder gaf hij Bowman en Waller, de twee dissidenten die afgelopen vergadering (terecht?) tegen het rentebesluit stemden, een zetel in het dagelijks bestuur van de Fed. Door zijn pesterijen stapte vervolgens enkele weken geleden ook Adriana Kugler op. Trump droeg vervolgens zijn vertrouweling Stephen Miran voor als vervanger voor de vrijgekomen gouverneurszetel. En gisteren was Fed-gouverneur Lisa Cook het volgende slachtoffer. Trump eist haar aftreden vanwege vermeende hypotheekfraude. Lukt dit, dan verkrijgen Trump-gezindten een meerderheid in het dagelijks bestuur van de centrale bank zodra hij een vertrouweling benoemt als opvolger van Powell na het aflopen van zijn termijn. Maar vooralsnog laat Cook zich niet wegpesten. Ze verklaarde gisteren dat zij zich niets aantrekt van ‘bully’ Trump en er alles aan zal doen om haar onschuld te bewijzen.