Auteur: Jan -willem Nijkamp  Datum: 13-05-2026

Taco maakt plaats voor nacho

Een tegenvallende CPI

In de VS publiceerde het Bureau of Labor Statistics gisteren het nieuwste inflatiecijfer. De consumentenprijsindex (CPI) bleek op jaarbasis met 3,8 procent te zijn gestegen, meer dan verwacht. Het was de grootste stijging in drie jaar. De stijging van de index weerspiegelt de sterk oplopende kosten voor energieproducten sinds het uitbreken van de oorlog in het Midden-Oosten. In februari bedroeg de CPI nog maar 2,4 procent.

Alles wordt duurder

Naast de prijs voor energie steeg ook de prijs voor voedsel. Bovendien sloeg de inflatie over naar de dienstensector, met hogere huren en vliegtarieven. Na een tijd succesvol te zijn bestreden lijkt het inflatiespook een comeback te maken op het financiële toneel. De inflatie overtreft nu voor het eerst in drie jaar de stijging van de lonen. Die stegen op jaarbasis met 3,6 procent. Huishoudens gaan er dus op achteruit. Duurdere benzine, diesel en vliegtuigbrandstof, hogere prijzen voor elektriciteit, hogere prijzen in de supermarkt, oplopende huren, duurdere kleding en hogere prijzen voor huishoudelijke inrichting en onderhoud. Het consumentenvertrouwen zakte naar een dieptepunt.

Een negatieve reële Fed Funds Rate

De gestegen inflatie wordt voor een groot deel verklaard door de hogere energieprijzen. Het afsluiten van de Straat van Hormuz begint aanzienlijke schade aan te richten aan de Amerikaanse economie. Het inflatiecijfer maakt het lastig voor de Federal Reserve om de rente binnen afzienbare tijd te verlagen. Vorige week bleek bovendien dat de arbeidsmarkt er beter voor staat dan verwacht. Bij de huidige inflatie is de reële Fed Funds Rate zelfs negatief. De actuele beleidsrente bedraagt nu 3,64 procent, lager dan de inflatie.

Weinig kans op een renteverlaging?

Nu heeft president Trump de laatste verkiezingen gewonnen, grotendeels dankzij de belofte de prijzen te verlagen. Hij oefende permanente druk uit op de centrale bank om de rente te verlagen. De Federal Reserve weigerde hier echter gehoor aan te geven. Gouverneur Powell diende mede daarom plaats te maken voor Kevin Warsh. De laatste heeft veelvuldig gepleit voor renteverlagingen. Het is echter sterk de vraag of hij daartoe over zal gaan. De ruimte ervoor lijkt er niet te zijn.

“Tijdelijk”

Nu heeft de Federal Reserve aangegeven de huidige inflatie te zien als “tijdelijk”, veroorzaakt door een plotse energieschok. De energieprijzen zullen naar verwachting na verloop van tijd weer gaan dalen. De inflatie zal weer terugzakken. Bovendien zullen toegenomen productiviteit en efficiëntie door de AI-revolutie lagere prijzen tot gevolg zal hebben. Een periode van disinflatie lijkt voor ons te liggen.

Aandelen- en obligatiemarkt geven tegenstrijdige signalen

De aandelenmarkten lijken dit scenario in te prijzen. Zo staan de beurzen in de VS hoger dan voor het uitbreken van de oorlog. De obligatiemarkt echter niet. Zo liep de rente op 10-jaars staatsleningen in de VS op van 3,95 procent (voor de oorlog) naar 4,46 procent nu. Daarmee komt de cruciale grens van 4,50 procent weer dicht bij. Maar ook de rente op 2-jaars staatsleningen liep op, van 3,38 naar 3,98 procent. Deze rente prijst een renteverhoging door de Federal Reserve reeds in.

Ook elektriciteit duurder

De opgelopen inflatie is echter niet alleen het gevolg van een hogere olie- en gasprijs. Zo is door de explosie van datacenters de vraag naar elektriciteit in de VS enorm toegenomen. Er zijn overal tekorten aan elektriciteit. De prijs van elektriciteit is sterk opgelopen, de afgelopen zes jaar met 44 procent. Deze toename lijkt – in tegenstelling tot de gestegen olieprijs – minder tijdelijk van aard. De explosie van datacenters heeft overigens niet alleen de prijs van elektriciteit de hoogte ingejaagd. een toenemende schaarste aan grond, water en andere grondstoffen duwen de prijzen omhoog.

Not A Change Hormuz Opens

Hoe “tijdelijk” tijdelijk zal blijken zal de toekomst uitwijzen. Het maakt de taak van de nieuwe Fed-gouverneur er echter niet eenvoudiger op. Voor beleggers is de comeback van het inflatiespook ook een nieuwe uitdaging. Enerzijds zijn bedrijven winstgevender dan ooit, maar anderzijds stijgt de rente waartegen die winsten verdisconteerd moeten worden. Bovendien hoeft men deze keer niet op een helpende hand van de president te rekenen. Waar voorheen het motto Trump Always Chickens Out (TACO) gold lijkt nu Not A Change Hormuz Opens (NACHO) het nieuwe hoofdgerecht op de beurs.