De recessie die maar niet wil(de) komen

Het lijkt er steeds meer op dat de Amerikaanse economie, en de Europese in mindere mate, veel veerkrachtiger is dan aanvankelijk verwacht.

Bijna twee jaar geleden begonnen de centrale banken de rente te verhogen. Het inflatiespook moest bestreden worden. De grote serie renteverhogingen moest volgens veel deskundigen zeker tot een recessie leiden. De rentecurve draaide naar invers. Dat is altijd een somber voorteken.

Ook andere macro-economische indicatoren leken een voorschot te nemen op naderend onheil. Zo werd 2022 voor beleggers een verloren jaar. Maar, de langverwachte recessie liet op zich wachten.

Zachte landing

Inmiddels worden economen die nog steeds een recessie verwachten bijna niet meer serieus genomen. In plaats daarvan gaat men nu uit van een zogenaamde zachte landing. Een afnemende economische groei en een licht oplopende werkloosheid zouden in dat geval moeten leiden tot het bereiken van het door centrale bankiers gestelde inflatiedoel van 2%.

Recente economische cijfers lijken echter ook dat te logenstraffen. Vooralsnog blijft de arbeidsmarkt ijzersterk, blijft de economie groeien en wil de inflatie maar niet terug in zijn hok.

De inkoopmanagersindices duidden weer op economische groei. De werkloosheid in de Verenigde Staten is gedaald naar 3,4%, het laagste peil sinds de jaren ’60. De huizenmarkt lijkt zich te herstellen. De meeste bedrijven hebben hun winstverwachtingen het afgelopen kwartaal overtroffen. Het consumentenvertrouwen loopt op. GDPNow van de Atlanta Fed wijst voor het eerste kwartaal op een groei van het BNP van 2,9%.

Alleen de inflatie wil nog niet naar de gewenste 2%. Een recessie is in geen velden of wegen te bekennen. Maar ook een zachte landing lijkt niet aanstaande. Sterker nog, de economie lijkt zelfs te accelereren.

Natuurlijk, de renteverhogingen hebben tijd nodig om door te werken in de reële economie. Alleen duurt het dit keer wel heel lang. Zo is de rentecurve inmiddels al meer dan 700 dagen invers. Het lijkt er steeds meer op dat de Amerikaanse economie, en de Europese in mindere mate, veel veerkrachtiger is dan aanvankelijk verwacht. Ondanks de ongekende serie renteverhogingen is de Europese economie weliswaar tot stilstand gekomen, maar niet gekrompen. Die van de Verenigde Staten stoomt op volle kracht door.

Is de economie minder rentegevoelig geworden?

Het kan zijn dat de economie minder rentegevoelig is geworden. Zo hebben bedrijven en particulieren van de historisch lage rente tijdens de coronaperiode gebruik kunnen maken om hun schulden te tegen veel lagere rentes en langere looptijden te herfinancieren. De renteverhogingen raken hen daardoor niet. Daardoor bleven een schuldencrisis in het bedrijfsleven en een huizencrisis uit. Bovendien liep, ondanks de gestegen prijzen, het reële inkomen van de consument op. Zo konden de bestedingen redelijk op peil blijven.

Aan de ene kant van het spectrum voerden de centrale banken een beleid van monetaire verkrapping. Dat beleid werd echter geneutraliseerd door het sterk stimulerende fiscale beleid van overheden. Aanvankelijk hielden de overheden de bestedingen op peil door de riante coronasteunpakketten. Maar de staatsschulden blijven nog steeds oplopen. Dat geld belandt uiteindelijk in de reële economie. Met andere woorden, het fiscale beleid is zo stimulerend dat het de effecten van de renteverhogingen overtreft.

Centrale banken houden het kruit droog

De markten anticiperen al een tijdje op het moment waarop de centrale bankiers de rente gaan verlagen. De inflatie is immers grotendeels bestreden. De Fed en de ECB zijn echter, niet ten onrechte, terughoudend. Waarom moet een economie ondersteund worden met renteverlagingen als deze op eigen kracht herstelt?

De economie groeit en de centrale bankiers houden liever hun kruit droog tot het echt nodig is om de rente te verlagen. Nu de rente verlagen zou tot oververhitting kunnen leiden.

De aandelenrally begon omdat beleggers een serie renteverlagingen inprijsden. Die lijken inmiddels steeds verder in de tijd te komen liggen. Toch doen de beurzen het nog steeds erg goed. Negeren beleggers het rentebeleid van de centrale banken? Het lijkt er meer op dat beleggers hun focus hebben verlegd. Optimisme over te verwachten renteverlagingen heeft plaatsgemaakt voor optimisme over de economie.

Rally wordt breder gedragen

Heeft de huidige rally een te smalle basis? Is er sprake van een AI-luchtbel? Aanvankelijk werd de rally inderdaad aangevoerd door de welbekende Magnificent Seven. De rally wordt echter steeds breder gedragen. Zo zijn er van de Magnificent Seven inmiddels nog maar vier over. Apple, Alphabet en Tesla zijn niet zo magnifiek meer en staan dit jaar op verlies.

Aan de andere kant doen Berkshire Hathaway, Eli Lilly en de GRANOLAS wel goed. Het is niet langer een Big Tech-rally. Zo lijken er meer kansen te komen om van de huidige rally te profiteren.