Datum: 20-10-2025

De Fed heeft een andere koers ingezet

De Amerikaanse centrale bank lijkt haar prioriteiten te verleggen. Waar inflatiebeheersing lang voorop stond, krijgt nu vooral de verslechterende arbeidsmarkt de aandacht van de Fed.

De Fed verwacht dit jaar de rente nog meerdere keren te gaan verlagen. Dat bleek uit de openbaar gemaakte notulen van de laatste vergadering van de centrale bank. De markten gaan daar nu ook vrijwel unaniem van uit. Volgens de Fed Watch Tool van CME Group gaat 94 procent uit van een renteverlaging van 0,25 procent in oktober. Nog eens 78 procent verwacht nog een verlaging in december. Uit de notulen bleek echter ook dat er nodige verdeeldheid bestaat onder de Fed-bestuurders.

Niet alle leden stonden te springen om de rente te verlagen. De inflatie blijft immers hardnekkig en de vrees bestaat dat deze opnieuw kan oplaaien. De nog voortdurende shutdown en de opgelaaide handelsspanningen met China maken het er voor de centrale bankiers niet eenvoudiger op. Uit het laatste Beige Book blijkt dat de bankiers van mening zijn dat de inflatiedruk is toegenomen als gevolg van de al ingestelde tarieven.

Balanceren tussen twee mandaten

Het beleid van de Fed is data-afhankelijk. Maar de ambtenaren die de centrale bank van de cijfers over de inflatie en de werkloosheid moeten voorzien, zitten momenteel werkloos thuis. De Fed moet daardoor navigeren door een heel dichte mist, uitgerekend op een moment dat de centrale bankiers moeten balanceren tussen hun twee conflicterende mandaten.

Enerzijds is het de taak van de Fed de inflatie te beteugelen. Anderzijds moet de centrale bank de werkloosheid onder controle houden. De eerste taak lijkt een hogere rente te vereisen, de tweede taak juist een lagere. De Fed heeft sinds kort echter al een aantal keer laten doorschemeren tegenwoordig aan de tweede taak de meeste prioriteit te geven.

Die draai is niet zomaar uit de lucht komen vallen. De Amerikaanse economie ondergaat steeds meer de gevolgen van de spectaculaire opkomst van artificiële intelligentie. De opkomst van AI is verantwoordelijk voor verreweg het grootste deel van de groei van het BNP. Naar schatting van het Bureau of Economic Analysis zou er zonder de massale investeringen in datacenters en chips maar 0,2 procent overblijven van de huidige 3,8 procent economische groei.

Groei zonder banen

Uit de meest recente cijfers over de werkgelegenheid blijkt dat deze groei niet gepaard gaat met de creatie van nieuwe banen. Sterker nog, er lijken zelfs banen te verdwijnen. Een zorgelijke ontwikkeling. Zo schat Goldman Sachs dat op korte termijn zo’n 7 procent van de Amerikaanse werknemers zijn baan kan kwijtraken aan AI. De CEO van Anthropic schat dat zelfs 10 tot 20 procent zijn baan zou kunnen gaan verliezen. Bedrijven nemen in ieder geval niet veel nieuwe mensen aan, terwijl de economie nu al twee kwartalen met 3,8 procent groeit.

Die ontwikkeling kan het mandaat van de Fed om de werkgelegenheid op peil te houden sterk onder druk zetten. De centrale bankiers hebben eigenlijk al aangegeven dat werkgelegenheid prioriteit zal krijgen boven inflatie. Afgelopen week gaf Jerome Powell dat in zijn speech wederom aan. En passant suggereerde hij dat de Fed binnenkort mogelijk zal stoppen met het verder verkleinen van de balans, de kwantitatieve verkrapping. De Fed zal dan weer kunnen beginnen met het opkopen van staatsobligaties om op die manier de economie te stimuleren en de yieldcurve te beïnvloeden.

Het zal de Amerikaanse overheid de nodige ruimte verschaffen om de staatsschuld betaalbaar te houden en de huizenmarkt weer nieuw leven in te blazen. Het is een draai van de Fed waar beleggers terdege rekening mee moeten gaan houden. Waarschijnlijk doen ze dat al, gezien de prijzen van edelmetalen en cryptocurrencies.