Datum: 30-06-2025

Yield Curve Control: Amerika’s stille rentewapen

De Amerikaanse staatsschuld groeit explosief. Om de rente laag te houden, wordt achter de schermen aan creatieve oplossingen gewerkt. Gaan spaarders en obligatiehouders de rekening betalen?

Tijdens de persconferentie na afloop van de NAVO-top maakte Trump van de gelegenheid gebruik om de druk op Powell verder op te voeren. De Amerikaanse president zegt te kunnen kiezen uit drie of vier kandidaten om de huidige gouverneur Jerome Powell van de Fed te vervangen, zodra diens termijn volgend jaar afloopt. Hij liet nog maar eens weten blij te zijn dat Powell vertrekt: "Want ik vind hem verschrikkelijk."

De Verenigde Staten torsen een zware staatsschuld met zich mee. De regering-Trump ziet het liefst dat de centrale bank de rente zo snel mogelijk verlaagt. Dat zou de financiering van de jaarlijkse rentelast aanzienlijk goedkoper maken. Volgens Trump is de huidige rente zo’n 2,5 procentpunt te hoog.

De VS lenen momenteel op grote schaal kort geld. Er worden enorme hoeveelheden T-Bills geëmitteerd. Daarmee wordt het beleid van voormalig minister van Financiën Janet Yellen voortgezet, ondanks de aanvankelijke kritiek van de huidige minister van Financiën op datzelfde beleid.

Maar de Verenigde Staten hebben weinig keus. Veel nieuwe emissies van Treasuries (10- en 30-jarige staatsobligaties) zouden de lange rente laten oplopen, met alle gevolgen van dien. Een rente van 5 procent op 10-jaarsleningen wordt gezien als een cruciaal omslagpunt. Dit komt feitelijk neer op een vorm van Yield Curve Control.

Bankentruc moet rente kunstmatig laag houden

Volgens Trump wordt dit beleid voortgezet tot Powell vertrekt. Daarna zou zijn opvolger de rente kunnen verlagen, zoals gewenst. Dat zou de VS in staat stellen weer op grote schaal lang te lenen — de ‘oplossing’ voor het schuldenprobleem in een notendop. De vraag is echter of de centrale bank überhaupt wel invloed heeft op de lange rente. Wanneer de Fed de rente verlaagt, wil dat nog niet zeggen dat ook de rente op 10-jaars Treasuries zakt. Sterker nog: de renteverlagingen van de Fed vorig jaar leidden zelfs tot een hogere rente op 10-jaars Treasuries van een vol procentpunt.

Zijn er straks wel voldoende kopers voor al die Treasuries? In de financiële wereld is men echter erg creatief. Er wordt altijd wel ergens een konijn uit de hoge hoed getoverd om de markten tot rust te brengen. Ook nu. De Amerikaanse autoriteiten onderzoeken momenteel of de zogenaamde Supplementary Leverage Ratio (SLR) voor grote banken omlaag kan.

Amerikaanse banken moeten een minimum aan kapitaal aanhouden tegenover hun uitstaande leningen. Nu wordt gekeken of zij hun positie in Treasuries mogelijk buiten de SLR mogen houden — of in elk geval deels. In de praktijk zou dit betekenen dat banken veel meer Treasuries zouden kunnen kopen. Dat zou uitkomst bieden, nu er aan de koopzijde minder interesse lijkt te ontstaan.

Oude truc, nieuw jasje

Na de Tweede Wereldoorlog bevonden de VS zich in een soortgelijke situatie. Een van de oplossingen destijds was het creëren van meer ruimte voor banken om staatsleningen aan te houden. In de jaren '40 bestond 65 procent van het uitstaande bankkrediet uit staatsleningen. Ter vergelijking: dat is nu zo’n 24 procent.

Destijds bezaten banken 27 procent van alle uitstaande staatsleningen. Nu is dat nog maar 12 procent. Die verruiming voor banken was feitelijk een voorloper van wat we nu kennen als quantitative easing (QE). Kwantitatieve verruiming bestaat dus al veel langer. Een versoepeling van de SLR zal waarschijnlijk opnieuw uit de kast worden gehaald als een van de oplossingen om de schuldenlast beheersbaar te houden.

De Fed zal uiteindelijk de rente verlagen – niet omdat Trump dat wil, maar omdat de VS weinig andere keus hebben. Powell zal dat waarschijnlijk niet meer zelf doen; zijn opvolger wel. De banken zullen profiteren. Spaarders en obligatiehouders echter niet. Zij gaan de rekening betalen. De komende jaren is een belegging in aandelen zo slecht nog niet.